Liczby: Jak zmieniała się liczba studentów na przestrzeni 20 lat i jak Rosjanie radzą sobie z umiejętnościami cyfrowymi

Zawartość:

Ukazało się nowe wydanie biuletynu Monitoringu Edukacji HSE. W tym numerze analizowane są zmiany w strategiach edukacyjnych dla uczniów na różnych poziomach edukacji formalnej w Rosji w latach 2001–2021. Analizuje się trendy i kluczowe czynniki, które wpłynęły na rozwój praktyk edukacyjnych w kraju w ciągu dwóch dekad. Przegląd opiera się na danych statystycznych i badaniach, które podkreślają znaczenie przemian w sektorze edukacji. Pierwszy wykres przedstawia rozkład uczniów na różnych poziomach edukacji. Największa liczba uczniów koncentruje się w szkołach podstawowych, od klas 1 do 9, ze względu na obowiązkowy charakter tego poziomu dla wszystkich uczniów. Bardziej interesująca jest jednak analiza fakultatywnych programów edukacyjnych. Dane pokazują, że uczelnie i średnie szkoły zawodowe (SVE) przyjmują dwa razy więcej uczniów na specjalistyczne programy w średnim wieku niż na klasy 10 i 11. Jednocześnie programy SVE, mające na celu kształcenie wykwalifikowanych pracowników i pracowników, cieszą się najmniejszą popularnością. Liczba uczniów w tych szkołach jest o połowę mniejsza niż w szkołach średnich i prawie pięciokrotnie mniejsza niż w średnich szkołach zawodowych dla specjalistów średniego szczebla. Widać zatem wyraźną tendencję do wybierania przez młodych ludzi bardziej pożądanych i obiecujących ścieżek edukacyjnych.

W biuletynie Monitoring Edukacji HSE przedstawiono dane dotyczące dynamiki przyjęć i ukończeń szkół wyższych w ciągu ostatnich 20 lat na różnych poziomach edukacji. Za wartość bazową przyjęto dane z 2001 r., a następnie przedstawiono ich dynamikę roczną do 2021 r. Dane te odzwierciedlają zmiany w systemie edukacji i mogą być przydatne do analizy trendów w szkolnictwie wyższym i średnim.

Zmiany te wynikają z trzech głównych grup czynników:

• demograficznych (z powodu niskiego wskaźnika urodzeń w latach 90. i na początku XXI w. liczba studentów na wszystkich poziomach spadła, ale później wskaźnik urodzeń zaczął rosnąć, więc wzrosła liczba przyjęć do pierwszych klas);
• reformatorskich (niektóre zmiany zaszły w samej strukturze edukacji);
• zmian w preferencjach edukacyjnych młodych ludzi.

Powody reformatorskie przejawiały się we wzroście liczby absolwentów szkół wyższych, pomimo spadku liczby kandydatów. Wynika to z wprowadzenia systemu bolońskiego, który doprowadził do nierównomiernego rozłożenia absolwentów: niektórzy studenci kończą studia licencjackie w ciągu czterech lat, inni studia specjalistyczne w ciągu pięciu lat, a wprowadzono również dwuletnie studia magisterskie. Ponadto odnotowano spadek liczby wniosków o kształcenie na odległość. Od 2006 roku trwała kampania na rzecz poprawy jakości szkolnictwa wyższego, która doprowadziła do restrukturyzacji uniwersytetów i redukcji liczby wydziałów oferujących kształcenie na odległość. Jednocześnie, jak zauważają autorzy biuletynu, zainteresowanie kształceniem stacjonarnym pozostało stabilne. Spadek liczby kandydatów na studia podyplomowe nie wynika wyłącznie z czynników demograficznych. Główną przyczyną są niedociągnięcia niedawno wdrożonej reformy, które są obecnie naprawiane.Zmiany w preferencjach edukacyjnych stają się szczególnie zauważalne na poziomie szkół średnich i średnich zawodowych (SVE). Programy SVE dzielą się na dwie główne kategorie: szkolenia specjalistyczne średniego szczebla i szkolenia dla pracowników wykwalifikowanych. W ostatnich latach nastąpił wzrost popularności programów specjalistycznych średniego szczebla, chociaż ogólna liczba zapisów pozostaje poniżej poziomu z 2001 roku. Wynika to z problemów demograficznych, co ilustruje porównanie danych dotyczących przyjęć i ukończeń klas 10 i 11. Jednocześnie zainteresowanie programami szkoleniowymi dla pracowników wykwalifikowanych znacznie spadło, a liczba osób poszukujących szkoleń w tych dziedzinach stała się minimalna. Można zatem stwierdzić, że trendy edukacyjne w szkolnictwie zawodowym na poziomie średnim ulegają znaczącym zmianom, co wymaga uwagi instytucji edukacyjnych i decydentów.

Instytut Studiów Statystycznych i Ekonomiki Wiedzy w Wyższej Szkole Ekonomicznej Narodowego Uniwersytetu Badawczego opublikował przegląd statystyczny zatytułowany „Wskaźniki gospodarki cyfrowej: 2022”. Zawiera on dane z Ministerstwa Rozwoju Cyfrowego i Komunikacji oraz Rosstatu dotyczące tworzenia, rozpowszechniania i wykorzystania technologii cyfrowych, a także powiązanych produktów i usług. Jednym z kluczowych wskaźników jest poziom umiejętności cyfrowych wśród Rosjan. Przegląd dostarcza cennych informacji do analizy aktualnych trendów w gospodarce cyfrowej i pozwala ocenić gotowość społeczeństwa do korzystania z nowoczesnych technologii.

Infografika wyraźnie pokazuje zależność umiejętności cyfrowych od pokolenia. Chociaż nie przedstawia ona osób powyżej 75. roku życia, można śmiało powiedzieć, że wśród nich poziom biegłości nawet w podstawowych umiejętnościach cyfrowych jest znacznie niższy niż wśród przedstawicieli młodszych grup wiekowych. Pokolenie milenialsów, a zwłaszcza pokolenie Zoom, posiada znacznie bardziej zaawansowane umiejętności cyfrowe niż ich rodzice, nie wspominając o dziadkach, z których większość nie potrafi wykonywać nawet najprostszych zadań cyfrowych. Ten trend podkreśla wagę kompetencji cyfrowych we współczesnym społeczeństwie i potrzebę nauczania starszych pokoleń podstaw technologii.

Starsze pokolenie najczęściej sprzeciwia się cyfryzacji edukacji, podobnie jak w innych dziedzinach. Dla nich to środowisko wydaje się obce i niezrozumiałe, podczas gdy młodzi postrzegają je jako naturalną część życia. Jednak nawet wśród młodych ludzi istnieją luki: nie każdy posiada umiejętności, aby znaleźć i samodzielnie zainstalować niezbędne oprogramowanie. W związku z tym nawet przedstawiciele pokolenia Zoom pozostają w dużej mierze jedynie konsumentami technologii cyfrowych, nie potrafiąc dostosować ich do swoich potrzeb. Podkreśla to wagę rozwijania kompetencji cyfrowych na wszystkich poziomach edukacji, aby młodzi ludzie mogli nie tylko korzystać z technologii, ale także skutecznie dostosowywać ją do swoich potrzeb.

Zobacz także:

• „Dyplom to tylko świadectwo inteligencji”: cytaty o „wieczności” w edukacji
• 144 rosyjskie uniwersytety w czołówce 15% najlepszych uniwersytetów na świecie
• Aktywne korzystanie z internetu niekoniecznie świadczy o kompetencji cyfrowej